2381

พลิกโฉมผ้าทออีสาน! "ยศชนัน" นำทีมลุยราชภัฎอุดรฯ หนุนพัฒนานวัตกรรมตั้งแต่ต้นน้ำ ต่อยอดอัตลักษณ์ท้องถิ่นสู่ไอเทมใส่สนุกระดับสากล

ข่าวประชาสัมพันธ์

เมื่อวันที่ 2 พ.ย. 69 ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยา ศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เยี่ยมชมศูนย์ออกแบบสร้างสรรค์ผ้าและสิ่งทอ (FTCDC) ณ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี

โดยมี นายวัชระพล ขาวขำ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ นายศึกษิษฏ์ ศรีจอมขวัญ รองเลขาธิการนายกรัฐมนตรีฝ่ายการเมือง นายฉัตริน จันทร์หอม เลขานุการ รมว.อว. ศ.ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวง อว. ผศ.ดร.วีรชัย อาจหาญ ผู้ว่าการสถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย (วว.) รวมถึงคณะผู้บริหาร คณาจารย์ และบุคลากรมหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี เข้าร่วม

ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวว่า ได้มีการส่งเสริมกลุ่มชุมชนในพื้นที่ เช่น ชุมชนบ้านท่าควาย อำเภอเมือง ในการจัดทำผ้าย้อมคราม ซึ่งได้เนื้อผ้าที่มีคุณภาพดีมาก และได้ผสานเอกลักษณ์ของอุดรธานีในฐานะเมืองขิดเข้าไปด้วยกระบวนการทำมือ

นอกจากนี้ยังได้หารือกับคณาจารย์ถึงการพัฒนาตั้งแต่ต้นน้ำ โดยนำคุณค่าทางวัฒนธรรมมาต่อยอด ร่วมกับการใช้สีธรรม ชาติและร่วมมือกับต่างประเทศ เพื่อทำให้ผลิตภัณฑ์มีความทันสมัยมากขึ้น และผลักดันให้เป็น New Growth Engine โดยเฉพาะการใช้ทุนทางวัฒนธรรมของอุดรธานีและพื้นที่โดยรอบ ตลอดจนมีการศึกษาและพัฒนาร่วมกันตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ ไปจนถึงปลายน้ำ เพื่อให้ฟังก์ชันของผลิตภัณฑ์ตอบโจทย์มาตรฐานสากล และทำให้ผ้าไทยสามารถนำมาสวมใส่ได้จริงในชีวิตประจำวัน

สำหรับนิทรรศการดังกล่าว มีทั้งหมด 4 โซน ได้แก่

ผ้าทออีสาน ชาติพันธุ์ที่ราบสูง ซึ่งมีเรื่องราวเอกลักษณ์ผ้าทออีสาน ผ้าชาติพันธุ์ต่างๆ และการจัดแสดงหุ่นแต่งกายผ้าทอตามชาติพันธุ์ในอีสาน รวมทั้งจัดแสดงผ้าทอในวิถีและพิธีกรรม

ผ้าวัฒนธรรมใต้ถุนบ้าน อีสานต่ำหูก ซึ่งแสดงที่ทอผ้าที่มีจำนวนเขามากที่สุด 1,775 เขา มีเรื่องราววิถีวัฒนธรรมการทอผ้าของคนอีสานตั้งแต่การปั่นฝ้าย เลี้ยงไหม สาวไหม สืบหูก และการทอผ้า รวมทั้งมีจุดแสดงวัสดุอุปกรณ์ในการทอผ้า การสาวไหม ปั่นฝ้าย หูก กี่ทอผ้า ฯลฯ

อุดรธานี ธานีผ้าหมี่ขิด ซึ่งมีเรื่องราววิถีวัฒนธรรมการทอผ้าขิด การแสดงม้วนผ้าหมีขิดที่ยาวที่สุดในโลก ยาว 1,199 เมตร การสื่อสารสนเทศลวดลายผ้าทอ 600 ลาย การแสดงผ้าขิดอัตลักษณ์อีสาน และมัลติมีเดีย (Wall Movies) เรื่องราวผ้าทออีสาน

มูลมังคลังผ้า ภูมิปัญญาอีสาน ซึ่งมีการจัดแสดงผ้าทรงคุณค่า ภูมิปัญญาอีสาน ผ้าชนะการประกวด กลุ่มผ้าลาว ผ้าภูไท ผ้าแพรวา ผ้าขิด ผ้าซิ่น ผ้าตุ้ม ผ้าแส่ว กลุ่มผ้าเขมร ผ้าปูม ผ้าโฮล และผ้าอัมปรม

ทั้งนี้ นิทรรศการทั้ง 4 โซนดังกล่าวจัดแสดงอยู่ภายในพิพิธภัณฑ์ผ้าอีสาน (ISAN TEXTILE MUSEUM) ภายใต้ศูนย์ FTCDC ซึ่งได้รับพระกรุณาธิคุณจากสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา เสด็จทรงเปิดเมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2568

โดยในครั้งนั้นได้ทอดพระเนตรผลงานจาก 30 กลุ่มชุมชนที่น้อมนำแนวพระดำริ "ผ้าไทยใส่ให้สนุก" มาต่อยอดด้วยสีธรรมชาติและนวัตกรรมสิ่งแวดล้อม พร้อมพระราชทานคำแนะนำแก่กลุ่มช่างฝีมือ นักศึกษา และพระราชทานแบบ "ผ้าลายสิริราชพัสตราภรณ์" เพื่อนำไปพัฒนางานให้ร่วมสมัย

อันเป็นแรงบันดาลใจสำคัญและรากฐานที่นำมาสู่การต่อยอดนโยบายของกระทรวง อว. ในการนำวิทยาศาสตร์และนวัตกรรมเข้ามาส่งเสริมการผลิตเส้นใยและการย้อมสี เพื่อยกระดับผ้าไทยสู่มาตรฐานสากลในปัจจุบัน.