กรมศิลป์บุกพิสูจน์ “ถ้ำหงษ์” ลือสนั่นซ่อนถ้วยชามโบราณ–หงส์คู่ศักดิ์สิทธิ์ พบคล้ายโพรงหินขนาดใหญ่ ยังไม่ฟันธง รอผลตรวจแร่ ไขปริศนา

เมื่อวันที่ 9 ก.ย. 69 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า น.ส.สุภาวดี อินทรประเสริฐ หัวหน้ากลุ่มโบราณคดี สำนักศิลปากรที่ 5 ปราจีน บุรี พร้อมด้วย นายอนุวัต วงษ์มิตร ปลัดศูนย์ดำรงธรรมอำเภอเมืองระยอง น.ส.รจน์รฎา พิมพ์พันธ์ ปลัดอบต.กระเฉด นางทิพวรรณ เรืองจันทร์ ผู้อำนวยการกองสวัสดิการสังคม รักษาราชการแทนผู้อำนวยการกองการศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม อบต.กระเฉด น.ส.วราพร พรหมสุวรรณ์ น.ส.ศุภกาญจน์ ทองสง นักธรณีวิทยาปฏิบัติการ กรมทรัพยากร ธรณี น.ส.เฉลิมพร พลประสิทธิ์ นักธรณีวิทยาปฏิบัติการ สำนักงานทรัพยากรธรณี เขต 3 ศูนย์วิจัยทรัพยากรแร่และหิน จังหวัดระยอง และนายวัชระ แสวงสวาท ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 10 ต.กระเฉด อ.เมืองระยอง จ.ระยอง ลงพื้นที่ตรวจสอบ “ถ้ำหงษ์” ภายในสวนทุเรียนของนางบัวเขียว ชุมชนธงหงษ์ หมู่ 10 ต.กระเฉด หลังมีเรื่องเล่าต่อกันมาว่าเป็นถ้ำเก่าแก่ที่มีความลึกลับ และเคยมีถ้วยชามโบราณอยู่ภายใน

บริเวณปากถ้ำมีศาลพระภูมิของเจ้าของพื้นที่ตั้งอยู่ โดยปากถ้ำมีความกว้างประมาณ 80 เซนติเมตร ลึกเข้าไปประมาณ 3 เมตร จากการสำรวจเบื้องต้น ผู้ใหญ่บ้าน และปลัดอบต.กระเฉด ได้ลงไปตรวจสอบ พบว่าภายในมีลักษณะเป็นโพรงขนาดใหญ่ทอดยาว สลับกับก้อนหิน แต่ไม่สามารถลอดเข้าไปสำรวจด้านในได้ เนื่องจากช่องทางมีขนาดแคบและเกรงว่าจะเกิดอันตราย

เปิดตำนาน “หงษ์ขาวคู่–ถ้วยชามโบราณ” โดยนางบาหยัน อายุ 70 ปี ชาวบ้านในพื้นที่ เล่าว่า ในอดีตบริเวณดังกล่าวชาวบ้านเรียกว่า “เขาหนองหงษ์” เป็นพื้นที่ป่าทึบและสลับซับซ้อน ปู่ย่าตายายเคยเล่าสืบต่อกันมาว่า ภายในถ้ำมีหงษ์สีขาว 1 คู่ อาศัยอยู่ และมักบินออกมาเล่นน้ำบริเวณด้านหน้าปากถ้ำ นอกจากนี้ยังมีถ้วยชามสมัยโบราณจำนวนมาก ซึ่งชาวบ้านสามารถเข้าไปขอยืมมาใช้ในงานต่างๆ ได้

แต่ต่อมามีผู้ยืมถ้วยชามไปแล้วไม่นำกลับมาคืน ทำให้ถ้ำค่อยๆ ปิดแคบลง จนเหลือเพียงเรื่องเล่ากลายเป็นตำนานที่คนในพื้นที่บอกต่อกันมาจนถึงปัจจุบัน ขณะที่นางบาหยันยังจำได้ว่า เมื่อครั้งยังเด็กเคยลงไปวิ่งเล่นภายในถ้ำ ซึ่งขณะนั้นมีลักษณะเป็นโพรงกว้างขนาดใหญ่

เมื่อชาวบ้านเข้ามาบุกเบิกพื้นที่ทำสวนทุเรียน ถ้ำดังกล่าวยังคงปรากฏอยู่ กระทั่งถูกค้นพบและกลับมาเป็นที่สนใจอีกครั้ง ส่วนเศษถ้วยชามโบราณที่พบแตกกระจายอยู่ในพื้นที่นั้น มีการนำไปเก็บรักษาไว้ที่วัดธงหงษ์

ด้าน น.ส.สุภาวดี อินทรประเสริฐ หัวหน้ากลุ่มโบราณคดี สำนักศิลปากรที่ 5 ปราจีนบุรี เปิดเผยว่า ในทางโบราณคดีคำว่า “ถ้ำ” หมายถึงโพรงขนาดใหญ่ที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติในภูเขาหรือใต้ดิน และมีขนาดที่มนุษย์สามารถเข้าไปได้ ขณะที่ “โพรง” เป็นคำที่มีความหมายกว้างกว่า หมายถึงช่องว่างหรือรอยกลวงที่เกิดขึ้นได้ทั้งในดิน ต้นไม้ หรือก้อนหิน และไม่จำเป็นต้องมีขนาดที่คนสามารถเข้าไปได้

จากการตรวจสอบเบื้องต้น “ถ้ำหงส์” ยังไม่สามารถยืนยันได้ว่าเป็นถ้ำตามความหมายทางวิชาการ เนื่องจากลักษณะที่พบมีความคล้ายโพรงขนาดใหญ่ ภายในพบก้อนหินลูกรังเกาะตัวกันเป็นผลึก โดยจากการสังเกตด้วยสายตา เจ้าหน้าที่ยังไม่สามารถระบุว่าเป็นถ้ำธรรมชาติได้อย่างชัดเจน จึงได้เก็บตัวอย่างหินภายในโพรงส่งตรวจวิเคราะห์ด้านแร่ เพื่อศึกษาว่าเป็นแร่ชนิดใดและมีอายุทางธรณีวิทยาเท่าใด