top of page

'ยศชนัน' จ่อแล็บโลหะหนัก มฟล. เก็บข้อมูลเตรียมประชุมเจรจา ไทย-พม่า-จีน อังคารนี้ เปิดเกมวิทย์แกะรอยพิษแม่น้ำเชียงราย

22 พฤศจิกายน 2569 เวลา 16:15:00

3524

eye.png
“ยศชนัน” เตรียมแล็บโลหะหนัก มฟล. เก็บข้อมูลเตรียมประชุมเจรจา ไทย-พม่า-จีน วันอังคารนี้ เปิดเกมวิทย์แกะรอยพิษแม่น้ำเชียงราย

ภูมิภาค

ที่ จ.เชียงราย วันนี้ (22 พ.ย. 2569) ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดม ศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม พร้อมคณะ ลงพื้นที่จังหวัดเชียงรายระหว่างวันที่ 22–23 พฤศจิกายน 2569 เพื่อติดตามสถานการณ์การปนเปื้อนในแม่น้ำสายและตรวจสอบคุณภาพแหล่งน้ำสำรองในพื้นที่ โดยเริ่มภารกิจแรกด้วยการเข้าเยี่ยมชมห้องปฏิบัติการวิเคราะห์โลหะหนัก ภายในห้องปฏิบัติการกลางสำหรับงานวิจัย ศูนย์เครื่องมือวิทยา ศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง พร้อมรับฟังการบรรยายและชมการสาธิตขั้นตอนการตรวจวิเคราะห์จากทีมนักวิจัยและเจ้าหน้าที่ห้องปฏิบัติการอย่างใกล้ชิด


การเข้าดูความพร้อมของห้องปฏิบัติการในพื้นที่ก่อนลงตรวจสอบแหล่งน้ำ สะท้อนเงื่อนไขสำคัญของการรับมือปัญหาสารพิษในแม่น้ำสาย เนื่องจากสารปนเปื้อนอย่างสารหนูและโลหะหนักชนิดอื่นๆ ไม่สามารถประเมินได้ด้วยตาเปล่า การตรวจระบุชนิดและปริมาณของธาตุในน้ำได้อย่างชัดเจนจึงเป็นข้อมูลพื้นฐานที่จำเป็น สำหรับใช้แกะรอยแหล่งกำเนิดจากกิจกรรมต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นการทำเหมืองหรือกิจกรรมอื่น เพื่อนำไปสู่การแก้ไขปัญหาที่ต้นตอได้อย่างตรงจุด


สำหรับห้องปฏิบัติการกลางสำหรับงานวิจัย ศูนย์เครื่องมือวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2561 บนพื้นที่รวมทั้งหมด 900 ตารางเมตร และติดตั้งชุดเครื่องมือวิเคราะห์ในปี พ.ศ. 2563 โดยส่วนที่รองรับงานวิเคราะห์โลหะหนักประกอบด้วย 2 ห้องหลัก คือ ห้องเครื่องย่อยตัวอย่างด้วยเทคนิคคลื่นไมโครเวฟ ขนาด 30 ตารางเมตร และห้องเครื่องวิเคราะห์ชนิดและปริมาณของธาตุฯ ขนาด 27 ตารางเมตร

กล่องสีขาว.jpg

กระบวนการตรวจวิเคราะห์ภายในห้องปฏิบัติการดำเนินการผ่านเครื่องมือหลัก 5 ชิ้นที่ทำงานต่อเนื่องกันเพื่อลดความคลาดเคลื่อนจากสิ่งเจือปน เริ่มจากขั้นตอนเตรียมอุปกรณ์ด้วยเครื่องล้างเครื่องแก้ว ซึ่งล้างเครื่องแก้วทั้งหมดที่ใช้เตรียมตัวอย่างด้วยกรดเพื่อกำจัดสิ่งปนเปื้อนตกค้าง ควบคู่กับการใช้เครื่องกลั่นกรด เพื่อกลั่นกรดระดับ AR grade ให้มีความบริสุทธิ์สูงขึ้นก่อนนำไปใช้ย่อยตัวอย่าง


บรรยากาศระหว่างการเข้าชมในห้องเตรียมตัวอย่าง เจ้าหน้าที่ห้องปฏิบัติการได้สาธิตการเตรียมตัวอย่างให้ ศ.ดร.ยศชนัน ชมทีละขั้นตอน ตั้งแต่การบรรจุตัวอย่างและกรดความเข้มข้นสูงลงในภาชนะบรรจุที่ทนแรงดันและความร้อนสูง (Vessel) ก่อนประกอบเข้าชุดอุปกรณ์ให้เป็นระบบปิด เพื่อลดโอกาสการปนเปื้อนและการระเหยของตัวอย่าง 


จากนั้นจึงนำเข้าสู่เครื่องย่อยตัวอย่างด้วยเทคนิคคลื่นไมโครเวฟ (Microwave Digestion) ซึ่งใช้คลื่นไมโครเวฟสร้างพลังงานความร้อนให้แก่กรด โดยเจ้าหน้าที่อธิบายว่ารอบการทำงานหนึ่งครั้งสามารถบรรจุได้สูงสุด 15 ชุด ใช้เวลาราว 1 ชั่วโมงรวมขั้นตอนลดอุณหภูมิ เพื่อให้สารอินทรีย์และสารอนินทรีย์แตกตัวเป็นธาตุอิสระพร้อมสำหรับการตรวจหาปริมาณโลหะหนัก ขณะที่ตลอดกระบวนการจะมีตู้ดูดไอสารเคมีชนิด Scrubber คอยกำจัดไอกรดและไอสารเคมีต่างๆ เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ปฏิบัติงานสูดดมสารอันตรายเข้าสู่ร่างกาย

กล่องสีขาว.jpg

เมื่อเข้าสู่ห้องวิเคราะห์ชนิดและปริมาณของธาตุฯ ซึ่งติดตั้งชุดเครื่องมือวิทยาศาสตร์พร้อมระบบท่อดูดระบายอากาศเรียงรายอย่างเป็นระบบ ทีมนักวิจัยได้อธิบายการทำงานของเครื่องวิเคราะห์ชนิดและปริมาณของธาตุ ด้วยเทคนิคแมสสเปคโตรมิเตอร์สำหรับการวิจัยชั้นสูง (ICP-MS/MS) ซึ่งอาศัยหลักการของอะตอมมิกสเปกโทรสโกปี (Atomic Spectroscopy) โดยเปิดแผนผังผ่านหน้าจอคอมพิวเตอร์ชี้ให้เห็นความสำคัญของระบบการตรวจวัดแบบสองขั้น (MS/MS) โดยเฉพาะในกรณีของ “สารหนู” ที่มักมีสารอื่นรบกวนสัญญาณ ระบบจึงต้องล็อกการตรวจวัดที่เลขมวล 75 แล้วทำปฏิกิริยากับออกซิเจนให้เปลี่ยนเป็นเลขมวล 91 เพื่อคัดแยกสารรบกวนออก ทำให้ได้ค่าความเข้มข้นของสารพิษที่แม่นยำยิ่งขึ้น ซึ่ง ศ.ดร.ยศชนัน ได้ยืนรับฟังและติดตามรายละเอียดผ่านหน้าจออย่างตั้งใจ


นอกจากนี้ ศ.ดร.ยศชนัน ยังได้ร่วมดูข้อมูลผ่านระบบแผนที่ดิจิทัลบนหน้าจอมอนิเตอร์ร่วมกับทีมนักวิจัย เพื่อติดตามภาพรวมจุดข้อมูลตามแนวลำน้ำในพื้นที่ ควบคู่กับข้อมูลจากห้องปฏิบัติการ

กล่องสีขาว.jpg

ทั้งนี้ ปัญหาการปนเปื้อนในแม่น้ำสาย และแม่น้ำสายอื่นในพื้นที่ที่ประสบปัญหาเดียวกัน ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการเฝ้าระวังคุณภาพน้ำภายในจังหวัดเชียงรายเท่านั้น แต่เป็นประเด็นลำน้ำข้ามพรมแดนที่ไทยกำลังรุกการทูตเพื่อแก้ปัญหาที่ต้นน้ำร่วมกับเมียนมาและจีน โดยเตรียมเดินหน้าหารือถึงต้นตอของสารปนเปื้อน ทั้งจากการทำเหมืองและกิจกรรมอื่นๆ ผ่านการประชุมระดับรัฐมนตรีในวันที่ 24 พฤศจิกายนนี้ ต่อเนื่องด้วยการประชุมคณะทำงานร่วม 3 ฝ่าย ระหว่างวันที่ 25–26 พฤศจิกายน ที่ประเทศไทย ด้านรัฐบาลจีนได้รับทราบข้อห่วงใยดังกล่าวและยืนยันพร้อมให้ความร่วมมืออย่างเต็มที่ ทั้งนี้ ภายหลังเสร็จสิ้นการประชุมดังกล่าว ศ.ดร.ยศชนัน และคณะ จะลงพื้นที่ตรวจสอบเหมืองต้นเหตุด้วยตนเองอีกครั้ฝ


ในบริบทของการเจรจาระหว่างประเทศ ข้อกังวลหรือคำบอกเล่าในพื้นที่เพียงอย่างเดียวไม่อาจใช้เป็นข้อยุติได้ บทบาทของห้องปฏิบัติการที่มีกระบวนการตรวจวิเคราะห์อย่างเป็นระบบจึงอยู่ที่การสร้างหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่สามารถตรวจซ้ำได้ ซึ่งเป็นเครื่องมือการเจรจาที่สำคัญที่สุดในการชี้ชัดแหล่งกำเนิดและผลักดันการยุติปัญหาที่ต้นตอ.

กล่องสีขาว.jpg

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานผ้าพระกฐิน ให้มูลนิธิผู้ให้ย่อมใจเป็นสุข ทอดถวาย ณ วัดช่องลม จ.นนทบุรี

2725

eye.png

ข่าวประชาสัมพันธ์

กล่องสีขาว.jpg

'ชยานันท์' (สส.โต้ง) พรรคกล้าธรรม หนองบัวลำภู เขต 1 ดาวสภาถกทุกข์ปัญหาที่เป็นความกังวลใจของชาวบ้าน สุดยอด ขวัญใจประชาชน

3122

eye.png
นครพนมเปิดตัวแอปฯ อัจฉริยะ “NKP SHIELD+” แจ้งเหตุเสี่ยง 24 ชั่วโมง! ตำรวจท่าอุเทนนำร่อง ดูแลกลุ่มผู้ป่วย 861 ราย เชื่อมตำรวจ–หมอ–ชุมชน
'รองจ๋อ' นำทีมรวบ 2 หัวจ่ายย่านเสาชิงช้า ยึดยาไอซ์ 25 กก.“คืนนี้มีงาน ฉันรักเธอ”

'รองจ๋อ' นำทีมรวบ 2 หัวจ่ายย่านเสาชิงช้า ยึดยาไอซ์ 25 กก.“คืนนี้มีงาน ฉันรักเธอ”

อาชญากรรม

การเมือง-การเมืองท้องถิ่น

ไอที-ยานยนต์

นครพนมเปิดตัวแอปฯ อัจฉริยะ “NKP SHIELD+” แจ้งเหตุเสี่ยง 24 ชั่วโมง! ตำรวจท่าอุเทนนำร่อง ดูแลกลุ่มผู้ป่วย 861 ราย เชื่อมตำรวจ–หมอ–ชุมชน

2995

eye.png

3317

eye.png
ความคิดเห็น

แชร์ความคิดเห็นของคุณเชิญแสดงความคิดเห็น คุณคือคนแรกที่แสดงความคิดเห็นที่นี่

ข่าวภูมิภาคทั้งหมด

ท้องฟ้าสีฟ้าคราม

อาการมันฟ้อง! เห็นด่านมีสะดุ้ง หนุ่ม 43 ปี บิดหนีตำรวจไม่รอด โดนรวบพร้อมของกลาง

13 พฤศจิกายน 2569 เวลา 12:55:00

2343

eye.png
ท้องฟ้าสีฟ้าคราม

“ปกรณ์”จี้ สธ.ทบทวนปรับค่าตอบแทนบุคลากรแพทย์ ชี้ใช้เกณฑ์ ฉ.12 เงินลดลงเกือบครึ่ง

12 พฤศจิกายน 2569 เวลา 20:00:00

2849

eye.png
ท้องฟ้าสีฟ้าคราม

ตำบลผาบ่อง 13 หมู่บ้าน ร่วมใจทอดผ้าป่าสามัคคี “ ทอดผ้าป่า ออกหว่า ปันสุข ปันน้ำใจ”

13 พฤศจิกายน 2569 เวลา 12:45:00

2048

eye.png
ท้องฟ้าสีฟ้าคราม

สมุทรสาครเปิดปฏิบัติการใหญ่ ระดม 9 ทีม ตรวจโรงงาน 105 - 106 กว่า 150 แห่งทั่วจังหวัด

12 พฤศจิกายน 2569 เวลา 20:00:00

2948

eye.png
ท้องฟ้าสีฟ้าคราม

หิน 6 ก้อน จากเขาพลู จ.พัทลุง ถล่มรอบ 2 น้ำหนักมากกว่า 100 ตัน โชคดีไม่มีผู้บาดเจ็บ

13 พฤศจิกายน 2569 เวลา 12:30:00

2647

eye.png
ท้องฟ้าสีฟ้าคราม

ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์ เชิญสิ่งของพระราชทานเครื่องอุปโภคบริโภค ไปมอบให้แก่ประชาชนที่ประสบอุทกภัยในพื้นที่จังหวัดราชบุรี

12 พฤศจิกายน 2569 เวลา 18:00:00

2180

eye.png
ท้องฟ้าสีฟ้าคราม

'สสจ.นครพนม' ติดตามความก้าวหน้า"มินิธัญญารักษ์ (หญิง) รพ.วังยาง" แห่งแรกของเขตสุขภาพที่ 8

12 พฤศจิกายน 2569 เวลา 20:15:00

2221

eye.png
ท้องฟ้าสีฟ้าคราม

"ผอ.ฟ้า" งัดแชทลับตอกกลับ "ใหม่ รัตติยา" ปมปัดคำว่าฝากเลี้ยง อ้างเสนอรับอุปการะเอง

12 พฤศจิกายน 2569 เวลา 17:50:00

2938

eye.png
bottom of page